Kitaplar
Kitapların
ListesiSürekli Yazılar
Kitap Söyleşileri
Yazılanlar
AYDINLANMA
EMRE KONGAR
SAVCI VE YARGIÇLARIN MESLEK AHLÂKI
Savcılık ve yargıçlık:
Bir insanı özgürlüğünden mahrum etmek gücü!
Adaletin gücü mü, zulmün gücü mü?
* * *
Bu aralar zorunlu olarak ahlâk, vicdan, siyaset üzerine köşe yazıları yazıyorum...
Çünkü sorunlarımızı anlamak ve çözmek için, iki gurubun, İktidar mensupları ile savcı ve yargıçların ahlâklarına ve vicdanlarına bakmak gerekiyor!
Bundan önceki yazılarımda İktidarı oluşturan siyaset ile ahlâk ve vicdan konularını açıklamaya çalıştım.
Şimdi sıra yargı ve adalete, yani savcı ve yargıçların ahlâkına geldi!
* * *
Savcı ve yargıçlar, benim kırk kez yazdığım, ekranlarda canlı yayınlarda defalarca dile getirdiğim gibi, toplumun en ahlâklı insanlarıdır; çünkü yaptıkları iş, yani “meslek ahlâkları” zaten bunun gerektirmektedir.
Ama yaşanan gözaltılar, hapisler, duruşmalar, kararlar, benim bu yargımı sürekli sınıyor.
Oysa savcılar ve yargıçlar, toplumun vicdanıdırlar...
Ve bunu hak da etmelidirler!
* * *
Daha önceki yazılarımda belirttiğim gibi, hukuk ve adalet bir toplumdaki genel ahlâkın en önemli kaynağıdır.
Savcı ve yargıçların meslek ahlâkı, Anayasa ve yasalar tarafından belirlenen kuralları, adalet ile uygulamayı emreder.
Ve onlar bu görevlerini yerine getirirken, toplumun ve bireyin ahlâkını da belirlerler.
Onların meslek ahlâkı, yalnızca kanun maddelerini ezberlemek ya da dosya kapatmak değildir.
Asıl görevleri, genel ahlâkı oluşturmak ve korumaktır.
Çünkü hukuk ve adalet, ahlâkın temelidir; ahlâk da hukukun ruhudur.
Kanun, yazılı ahlâktır; mahkeme kararı ise bu ahlâkın hayat bulmuş halidir.
Bir savcının iddianamesi, sadece bir suçluyu hedef almaz; topluma “kabul edilemez davranışı” da açıklar.
Bir yargıcın hükmü, sadece sanığı mahkûm ya da beraat ettirmez; o karar, milyonlarca insanın vicdanındaki “doğru nedir, yanlış nedir?” sorusunun yanıtını verir!
Hukukun terazisi, adalet bozulursa, toplumun ahlâkı da bozulur.
Yargı mensubunun dürüstlüğü, tarafsızlığı ve cesareti, toplumsal ahlâkın temelini oluşturur.
Rüşvet alan bir yargıç, yalnızca kendisini değil, adaleti ve ahlâkı da satmış olur.
Baskıya boyun eğen bir savcı, yalnızca bir dosyayı değil, toplumun adalet anlayışını ve inancını da çökertir.
Bu yüzden savcıların ve yargıçların meslek ahlâkları, genel ahlâkın hem kaynağı hem de kalkanıdır.
“Hukuk, ahlâkın temelidir” demek; ahlâkın hukukun önünde eğilmesi demek değildir.
Tam tersine, hukukun ahlâki bir öz taşıması, ahlâkî değerleri koruması gerektiğini söyler.
Savcı ve yargıç, bu özü koruyanlardır.
Onlar susar veya yozlaşırlarsa, ahlâk da yozlaşır.
Onlar eğilirse adalet de eğilir.
Bu yüzden onların meslek ahlâkı ve vicdanı, bir mesleğin değil, bir toplumun ahlâkı ve vicdanıdır.
* * *
Bu yazıyı okuyan savcı ve yargıç öğrencilerim, okurlarım, evlatlarım, kendi kendinize her an, “Tutum ve davranışlarımla, kararlarımla, bu toplumun vicdanı olmayı hak ediyor muyum?” diye sormalısınız!
